Studium Generale Leeuwarden: Diep van binnen wil de mens een machine zijn
Technologie wordt steeds slimmer, maar wat betekent dat voor hoe we naar onszelf kijken? Filosoof Günther Anders waarschuwde al voor de schaamte van de mens tegenover zijn eigen machines. In deze Studium Generale Leeuwarden-lezing onderzoekt journalist en schrijver Tom Grosfeld waarom Anders’ ideeën in het tijdperk van AI actueler zijn dan ooit.
De Duits-Joodse filosoof Günther Anders (1902–1992) beschreef halverwege de twintigste eeuw hoe de mens zich steeds meer tekort voelt schieten tegenover de machines die hij zelf heeft gemaakt. Diep vanbinnen zou de mens volgens Anders het liefst zelf een machine zijn: niet geboren, maar gemaakt. Hij noemde dit gevoel ‘Prometheïsche schaamte’: de schaamte die ontstaat wanneer we worden geconfronteerd met de hoge kwaliteit en mogelijkheden van onze eigen creaties.
In de 21e eeuw heeft die gedachte alleen maar aan actualiteit gewonnen. Internet, smartphones, zelfrijdende auto’s en kunstmatige intelligentie nemen steeds meer taken van ons over. Volgens Anders schuilt daarin een vicieuze cirkel: hoe beter machines worden, hoe minder mensen zelf hoeven te kunnen. Wat betekent dat voor de manier waarop we naar onszelf en onze eigen mogelijkheden kijken?
Tijdens deze SGL-lezing verkent Tom Grosfeld wat de filosofie van Anders ons kan leren over onze huidige omgang met technologie en AI. Wat blijft er van de mens over wanneer machines steeds meer kunnen en onze schaamte over onze eigen beperkingen groeit?
Programma
- 19.30 uur inloop met koffie/thee
- 20.00 uur start lezing
- 21.00 uur afsluiting
Over de spreker
Tom Grosfeld is journalist en schrijver. Hij schrijft onder meer voor De Groene Amsterdammer, Vrij Nederland, Trouw en de Volkskrant over de invloed van technologie op onze manier van denken en leven.
Over Studium Generale Leeuwarden
Studium Generale Leeuwarden (SGL) maakt spraakmakende onderwerpen toegankelijk voor publiek. Bij voorkeur door ‘live’ ontmoetingen en met het geven van lezingen van gerenommeerde wetenschappers en deskundigen. SGL is een initiatief van Campus Fryslân - University of Groningen, NHL Stenden en Tresoar.