Hoe maak je maatschappelijke impact met ontwerpgericht onderzoek? Die vraag staat centraal in de publicatie Applied Design Research: The Societal Impact. In dit boek laten 46 ontwerpers en onderzoekers zien hoe toegepast ontwerponderzoek bijdraagt aan transities in onder meer gezondheid, stedelijke innovatie, mode en circulariteit. De publicatie is als Open Access ontwikkeld vanuit het landelijke lectorennetwerk NADR om richting te geven aan de verdere professionalisering van ontwerpgericht onderzoek in Nederland. NHL Stenden had als voorzitter van het NADR een centrale rol bij dit project, door het redactieteam op te zetten en lectoraten uit het hele land met elkaar te verbinden.
Wat is de aanleiding voor het project?
Binnen het landelijke Network Applied Design Research (NADR) vindt jaarlijks een gezamenlijke kenniscyclus plaats. Na eerdere publicaties over het vakgebied, groeide de behoefte aan verdieping rondom één centraal thema: maatschappelijke impact. Hoewel ontwerpgericht onderzoek steeds vaker wordt ingezet voor complexe vraagstukken, ontbrak een duidelijke en theoretisch onderbouwde beschrijving van hoe ontwerpinterventies daadwerkelijk bijdragen aan duurzame verandering.
Over de publicatie
Het resultaat is de Open Access publicatie Applied Design Research: The Societal Impact, bestaande uit 21 hoofdstukken geschreven door 46 auteurs. Het boek is opgebouwd in vier duidelijke delen:
- Theory of Change: hoe ontwerpers veranderlogica’s expliciteren en impact beter kunnen onderbouwen.
- Connecting System Levels: inzicht in hoe ontwerpinterventies verschillende systeemniveaus verbinden.
- Balancing Worldviews: omgaan met perspectiefverschillen, waarden en macht in ontwerpprocessen.
- Beyond Solutionism: ontwerp als continu leerproces binnen maatschappelijke veranderopgaven.
De publicatie biedt zowel theoretische kaders als praktijkvoorbeelden waar onderzoekers, ontwerpers, studenten en professionals direct mee aan de slag kunnen. Tegelijkertijd versterkt het de landelijke en internationale positionering van het NADR en NHL Stenden op het gebied van systemisch ontwerp, living labs en maatschappelijke transitie.
Aanpak
Het boek is ontwikkeld binnen de jaarlijkse kenniscyclus van het NADR, waarin lectoren gezamenlijk een thema verkennen en nieuwe kennis over opdoen. Het project begon met uitgebreid literatuuronderzoek en een analyse van bestaande impactmodellen, waarna de auteurs veranderlogica’s en theories of change bespraken. Uit deze reflecties werden casestudies uit verschillende sectoren geselecteerd.
De auteurs schreven, reviewden en bundelden hun hoofdstukken vervolgens in meerdere rondes, waarna het geheel redactioneel is afgerond en internationaal is gepubliceerd. NHL Stenden speelde hierin een verbindende rol door auteurs samen te brengen, de thematische uitwerking te begeleiden en te zorgen voor een samenhangende systemische benadering van maatschappelijke impact.
Projectteam en samenwerking
De redactie bestond uit Koen van Turnhout, Peter Joore, Remko van der Lugt, Troy Nachtigall en Liliya Terzieva. Daarnaast bevat het boek bijdragen van 46 auteurs uit verschillende ontwerp- en onderzoeksdisciplines. Alle auteurs zijn verbonden aan lectoraten of onderzoeksgroepen binnen het NADR-netwerk. NHL Stenden leverde zowel redactionele coördinatie als inhoudelijke bijdragen vanuit het lectoraat Systemic Design.
De samenwerking bestond uit peer-reviews, gezamenlijke schrijfsessies, inhoudelijke werksessies en afstemming met de uitgever CRC Press/Taylor & Francis. Ook is interdisciplinair samengewerkt met lectoraten uit de domeinen gezondheid, digitalisering, mode, stedelijke innovatie, hospitality, kunst en maatschappelijke transities.
Het project en de Open Access publicatie zijn mede gefinancierd door Regieorgaan SIA/NWO.