Lectoraat Meertaligheid & Geletterdheid

Meertaligheid & Geletterdheid

Scholen in Noord-Nederland staan voor de uitdaging om in meertalige klassen taal- en vakonderwijs vorm te geven, rekening houdend met zowel het Fries en zijn dialecten, het Nedersaksisch en zijn variëteiten, het Nederlands, de moderne vreemde talen en een groeiend aantal thuistalen van leerlingen met diverse talige achtergronden. In ons lectoraat verzamelen en onderzoeken wij kennis en ervaringen van professionals en studenten op het gebied van meertaligheid en geletterdheid en bieden wij handvaten en oplossingen voor de onderwijspraktijk.

Daarbij is ons hoofddoel het optimaliseren van de taalontwikkeling van leerlingen en studenten als resultaat van interventies gericht op:

  • de ontwikkeling en implementatie van een didactiek van meertaligheid, die de waardering en het gebruik van meertaligheid in het onderwijs stimuleert en tegelijkertijd rekening houdt met regionale, migranten- en schooltalen;
  • de ontplooiing van dialogische meertalige interactie, waarbij leerlingen nieuwe kennis construeren en tegelijkertijd hun mondelinge en schriftelijke taalvaardigheden verbeteren;
  • het tegengaan van laaggeletterdheid bij leerlingen op de basisschool en in het voortgezet onderwijs.

“ Mijn droom is een maatschappij waarinelke taal er toe doet” - Lector Joana Duarte

Wie zijn wij

Het lectoraat overlegt regelmatig met kleine werkgroepen voor de individuele projecten of voor de verschillende onderzoekslijnen. Het lectoraat heeft een gezamenlijke kenniskring opgezet met leden vanuit:

  • De lerarenopleidingen: Pabo en tweedegraads
  • NHL Stenden: Innovation Lab / MySchoolsNetwork
  • De praktijk: leraren, directeuren en besturen
  • Organisaties: Fryske Akademy, Afûk, Cedin, Huus van de Taol, Netwerk voor Taalcoördinatoren, Nuffic
  • Beleidsmakers: Provinsje Fryslân, Provincie Drenthe
  • Onderzoek: lectoraten Early Childhood, Professionele identiteit in het onderwijs, Wendbaar vakmanschap, Vitale vakdidactiek.

Inauguratie dr. Joana Duarte

Op woensdag 5 februari j.l. is dr. Joana Duarte geïnstalleerd als lector Meertaligheid en Geletterdheid.

1.25 MB (.PDF)
kantine

Projecten en onderzoeksopdrachten

3M-project

De oorsprong van dit project werd gevormd door een scala aan dergelijke vragen van basisschoolleerkrachten. Ze hebben vragen over hoe ze in hun onderwijs het beste met meertaligheid kunnen omgaan.

Bekijk alle projecten

Publicaties

Publicatie 1

Duarte, J. (2018). Translanguaging in the context of mainstream multilingual education. International Journal of Multilingualism. https://doi.org/10.1080/14790718.2018.1512607.

Duarte, J., & Günther-van der Meij, M.T. (2018). Drietalige basisscholen in Friesland: een gouden greep in tijden van toenemende diversiteit? In O. Agirdag & E.-R. Kembel (Eds.), Meertaligheid en onderwijs: Nederlands plus (pp. 90–102). Amsterdam: Boom.

Publicatie 3

Duarte, J. & Günther-van der Meij, M.T. (2018). A holistic model for multilingualism in education. EuroAmerican Journal of Applied Linguistics and Languages5(2), 24-43. https://doi.org/10.21283/2376905X.9.153

Duarte, J. & Günther-van der Meij, M.T. (2019). Meer meertaligheid in het basisonderwijs: Ja maar, hoe? Nieuwe inzichten door meertaligheidsprojecten. MeerTaal 6 (2), 14-17. 

Günther-van der Meij, M.T., Duarte, J. & Jellema, K. (2019). Holistyske oanpak fan meartalich basis- en fuortset ûnderwiis. In: Riemersma, Alex & Jonkman, Reitze (Eds.), Rispje en Siedzje (pp. 35-43). Leeuwarden: NHL Stenden Hogeschool. 

Roos, de K. & Walsweer, A.P. (2019). De meertalige taalronde: De rol van (meertalige) interactie bij het ontwikkelen van de schrijfvaardigheid. In: R. Jonkman & A. Riemersma. Rispje en Siedzje. Ljouwert: NHL Stenden Hogeschool. 

Terpstra, F. & Walsweer, A.P. (2017). Grip op meertalig taalbeleid. In A. Riemersma, A., Wêr hast it wei? Evaluaasjesysteem Frysk. Leeuwarden: NHL Hogeschool.

Walsweer, A. P. (2015). Conversational Code-Switching als een interactioneel fenomeen van gezamenlijke kennisconstructie in meertalige klassen. In: Ruimte voor leren: Een etnografisch onderzoek naar het verloop van een interventie gericht op versterking van het taalgebruik in een knowledge building environment op kleine Friese basisscholen. Groningen: Rijksuniversiteit Groningen. 

Varkevisser, N.A. & Walsweer, A.P. (2018). It is mei sizzen net te dwaan. Rapport Taalplan Frysk. Inventarisatie naar de stand van zaken m.b.t. het (vak) Fries in het primair en voortgezet onderwijs. Leeuwarden: Provinsje Fryslân. 

Varkevisser, N.A., Walsweer, A.P. & Groen, T. (2019). Taalplan Frysk: Ambysjes wiermeitsje. In: R. Jonkman & A. Riemersma. Rispje en Siedzje. Ljouwert: NHL Stenden Hogeschool. 

Walsweer, A.P. (2019). Dialogisch onderwijs in meertalige contexten: Kenniskring Taalgebruik & Leren. In R. Jonkman & A. Riemersma. Rispje en Siedzje. Ljouwert: NHL Stenden Hogeschool. 

Günther-van der Meij, M.T., Duarte, J., & Nap, L. (2020). Including multiple languages in secondary education: A translanguaging approach. European Journal of Applied Linguistics, 8(1), 73-106.

Duarte, J. & Günther-van der Meij, M.T. (2020). Multilingual interaction in Dutch secondary education: multilingualism to learn or learning to act multilingually? In: Claudine, Kirsch & Joana Duarte (Eds.), Multilingual Approaches for Teaching and Learning. From Acknowledging to Capitalising on Multilingualism in European Mainstream Education (pp. 91-108). Abingdon: Routledge.

Günther-van der Meij, M.T. & Duarte, J. (te verschijnen). Tower of Babel or Garden of Eden? Teaching English as a foreign language through a translanguaging lens. In: Zhongfeng, Tian, Aghai, Laila, Sayer, Peter & Schissel, Jamie (Eds.), Envisioning TESOL through a Translanguaging Lens: Global Perspectives. Springer.

Duarte, J. & Günther-van der Meij, M.T. (te verschijnen). “We learn together” - translanguaging within a holistic approach towards multilingualism in mainstream education. In: Panagiotopoulou, Argyro, Rosen, Lisa & Strzykala, Jenna (Eds.), Inclusion, Education, and Translanguaging: How to Promote Social Justice in (Teacher) Education? Springer.

Günther-van der Meij, M.T, Duarte, J., & Coret-Bergstra, M. (te verschijnen). Design-based research at the core of innovative developments in the field of multilingual education. In: Geitz, G., Donker, A. & Coelen, R. (Eds.), Stepping into DBE: A sustainable approach to teaching and learning. NHL Stenden Hogeschool.

Onze motivatie

Lees verder

Onderzoeks- lijnen

Lees verder

Principes

Lees verder

Materiaal

Lees meer